|
Getting your Trinity Audio player ready…
|
W historii Polskich Kolei Państwowych można znaleźć wiele serii lokomotyw, które trafiły do Polski w wyniku zmian granic i powojennych podziałów taboru. Jedną z nich była seria Pm3, obejmująca niemieckie lokomotywy pospieszne DRG 03.10. Choć na PKP eksploatowano zaledwie dziewięć takich maszyn, należały one do najnowocześniejszych parowozów swoich czasów. Wyróżniały się wysoką prędkością, nowoczesnymi rozwiązaniami technicznymi oraz charakterystycznym, opływowym wyglądem pierwszych egzemplarzy.
Seria Pm3 to oznaczenie nadane przez Polskie Koleje Państwowe niemieckim lokomotywom parowym serii DRG 03.10, które po zakończeniu II wojny światowej znalazły się na terytorium Polski. Były to szybkie parowozy przeznaczone do prowadzenia pociągów pospiesznych i stanowiły jedne z najbardziej zaawansowanych konstrukcji parowych, jakie powstały w Niemczech przed wybuchem wojny. PKP przejęły dziewięć takich lokomotyw, nadając im oznaczenia od Pm3-1 do Pm3-9.
Lokomotywy serii 03.10 zostały zaprojektowane z myślą o prowadzeniu ciężkich składów pasażerskich z dużymi prędkościami. Produkowano je w latach 1939–1941 w zakładach Borsig, Krupp i BMAG (Schwartzkopff). Łącznie zbudowano 60 egzemplarzy. Była to rozwinięta wersja wcześniejszej serii 03, wyposażona w nowocześniejszy kocioł oraz trzycylindrowy silnik parowy zapewniający bardziej równomierną pracę przy wysokich prędkościach.
Charakterystyczną cechą pierwszych lokomotyw tej serii była opływowa otulina zakrywająca znaczną część kotła i podwozia. Zastosowano ją po przeprowadzeniu badań aerodynamicznych, które wykazały, że zmniejszenie oporu powietrza pozwala poprawić osiągi przy szybkiej jeździe. Po II wojnie światowej większość tych osłon usunięto, ponieważ utrudniały obsługę techniczną i naprawy.
Parowozy Pm3 miały układ osi 2’C1′ (Pacific), koła napędne o średnicy 2000 mm oraz kocioł pracujący pod ciśnieniem 1,6 MPa. Ich prędkość konstrukcyjna wynosiła 150 km/h, choć od 1941 roku w Niemczech ograniczono ją do 140 km/h. Lokomotywy współpracowały z tendrami mieszczącymi około 34 m³ wody i 10 ton węgla, co pozwalało na pokonywanie długich tras bez częstego uzupełniania zapasów.
Po przejęciu przez PKP lokomotywy serii Pm3 skierowano do obsługi pociągów pospiesznych. Stacjonowały między innymi w Poznaniu, Iławie, Bydgoszczy, Olsztynie i Toruniu. Ze względu na niewielką liczbę egzemplarzy oraz trudności z pozyskiwaniem części zamiennych nigdy nie odegrały tak znaczącej roli jak liczniejsze serie Pt31 czy Pm2, jednak były cenione za dobre właściwości trakcyjne i wysoką kulturę pracy.
Wraz z postępującą elektryfikacją oraz zastępowaniem trakcji parowej lokomotywami spalinowymi i elektrycznymi, seria Pm3 zaczęła być wycofywana z eksploatacji w latach sześćdziesiątych. Część maszyn przebudowano na kotły stacjonarne wykorzystywane do ogrzewania obiektów kolejowych, a pozostałe zostały zezłomowane.
Do współczesności zachował się tylko jeden przedstawiciel serii Pm3 – lokomotywa Pm3-5 znajdująca się w zbiorach Stacji Muzeum w Warszawie. Jest to jedyny zachowany w Polsce egzemplarz tej serii i cenny zabytek dokumentujący rozwój szybkich lokomotyw parowych w Europie tuż przed II wojną światową.
Mamy nadzieję, że artykuł okazał się dla Ciebie wartościowy i znalazłeś/-aś w nim coś przydatnego. Zajrzyj do nas ponownie – regularnie publikujemy nowe treści, które mogą Cię zainteresować. Jeśli chcesz pomóc nam rozwijać ten projekt, podziel się linkiem, wspomnij o nas znajomym albo po prostu wróć – każda forma wsparcia wiele dla nas znaczy.